Lipodemia

Lipodemia jest dziedzicznym chronicznym zaburzeniem rozkładu tkanki tłuszczowej na udach, podudziach i biodrach.

Lipodemia – dziedziczne zaburzenie rozkładu tkanki tłuszczowej

Lipodemia nie jest rezerwą tłuszczu wynikającą z otyłości. Jest wynikiem zwiększonej liczby komórek tłuszczowych ze zmianami patologicznymi. Ponieważ lipodemia występuje prawie wyłącznie u kobiet, eksperci zakładają przyczyny hormonalne. Nieliczni mężczyźni cierpiący na lipodemię często mają uszkodzoną wątrobę.

Oznaki i objawy

W lipodemii fałd skóry można naciągnąć na drugi i trzeci palec u nogi lub ręki (objaw Stemmera jest negatywny). W przypadku limfodemii nie jest to możliwe (objaw Stemmera jest pozytywny). Inne objawy lipodemii to skłonność do pajączków, siniaków lub zwiększonego obrzęku łydek w drugiej połowie dnia.

W przeciwieństwie do limfodemii, lipodemia jest zawsze symetryczna. W schorzeniu tym nogi przypominają „filary” i są zdeformowane. Typowe jest nagromadzenie komórek tłuszczowych wokół bioder i pośladków.

Jeśli choroba rozprzestrzenia się dalej w dół nóg, deformacje zawsze kończą się na kostkach (ang. „drawstring trouser phenomenon”), które jednak częściowo pokrywają się z tkanką tłuszczową. 

Lipodemia jest bolesna podczas nacisku i dotyku. W zaawansowanych stadiach nawet noszenie obcisłych ubrań jest bolesne. W przeciwieństwie do limfodemii, w lipodemii „objaw Stemmera” jest zawsze negatywny.

Bryczesy
Bryczesy to poduszki tłuszczowe na pośladkach, biodrach i po wewnętrznej stronie kolan, które występują niemal wyłącznie u kobiet.

Odporne na dietę nagromadzenie tłuszczu
Chorobą dotknięte są w szczególności kobiety o smukłej sylwetce. Jeśli poduszki tłuszczowe są odporne na diety i aktywność sportową, bryczesy mogą być oznaką lipodemii, dziedzicznego zaburzenia rozkładu tkanki tłuszczowej.

Inną oznaką lipodemii jest podatność na pajączki i stłuczenia, a także ból przy dotyku i nacisku. W przeciwieństwie do limfodemii, lipodemia dotyczy obu nóg, a czasami także rąk.

Podsumowanie objawów klinicznych lipodemii:

  • Negatywny objaw Stemmera
  • Symetryczny obrzęk
  • Ból przy dotyku i nacisku
  • Rozrywający ból
  • Często pajączki na zewnętrznej stronie ud
  • Podatność na stłuczenia
  • Dolegliwość występująca u przodków
  • Skóra jest miękka, guzkowata i widoczny jest typowy obrzęk ciastowaty
  • W niektórych przypadkach dotyczy również rąk.

Czynniki ryzyka i przyczyny

Lipodemia dotyczy niemal wyłącznie kobiet i dziewcząt. W związku z tym eksperci podejrzewają przyczyny hormonalne. Z zasady lipodemia zaczyna się pod koniec dojrzewania, w czasie ciąży lub menopauzy. Co więcej, podatność na lipodemię wydaje się być genetyczna.

Zapobieganie

We wczesnych etapach lipodemii pomocne okazują się sport i zdrowa dieta. Pacjenci powinni uprawiać sport około trzy razy w tygodniu przez co najmniej 45 minut (ciało zaczyna spalać tłuszcz dopiero po 30 minutach). Podczas aktywności fizycznej konieczne jest noszenie odzieży kompresyjnej. To zapobiega obrzękowi, ponieważ poprawione krążenie wtłacza do tkanek więcej wody.

Dla istniejącej lipodemii istnieje wiele różnych metod leczenia.

Porady dotyczące codziennego życia z lipodemią

Lipodemia to choroba przewlekła. Poza leczeniem medycznym istnieje wiele sposobów, by złagodzić obrzęk.

Zaleca się uprawianie sportu, ale wyłącznie w odzieży kompresyjnej lub bandażach. W przeciwnym wypadku obwód nóg będzie dalej się powiększał. Zaleca się w szczególności następujące sporty:
  • Intensywny marsz
  • Spacery
  • Długodystansowe spacery
  • Aerobik
  • Zalecane są także wodny aerobik i pływanie, które można wykonywać bez odzieży kompresyjnej, ponieważ zastępuje ją ciśnienie w wodzie
  • Należy nosić luźne ubrania i płaskie, wygodne buty. Nie należy nosić ciasnych pasków ani staników.
  • Zrównoważona dieta
  • Leki
  • Pielęgnacja skóry
Poduszki tłuszczowe widziane w lipodemii nie są rezultatem nadwagi. W związku z tym nie można im przeciwdziałać przy pomocy diety. Niemniej jednak, utrata wagi i aktywność fizyczna (z kompresją) przynosi pozytywne rezultaty. Należy za wszelką cenę unikać przybierania na wadze. Jeżeli masz nadwagę, powinieneś zredukować wagę do momentu, w którym twój wskaźnik masy ciała (BMI) będzie wynosił od 19 do 25 i utrzymać ją na tym poziomie.
Niestety lipodemia nie reaguje na tabletki ani maści.
U pacjentów z obrzękiem szczególnie ważna jest higiena. O skórę zawsze należy dbać z pomocą produktów o naturalnym pH. W miejscach objętych obrzękiem nie należy stosować dezodorantów.

Jak leczy się lipodemię?

Lipodemia występuje prawie wyłącznie u kobiet. Podczas gdy dieta i aktywność fizyczna są w tej dolegliwości nieskuteczne,  terapia kompresyjna przynosi dobre rezultaty. Dzięki niej obrzęk nie postępuje dalej. Więc możesz mieć pewność, że istnieją skuteczne metody radzenia sobie z obrzękiem.

Odzież kompresyjna redukuje lipodemię, a przynajmniej powstrzymuje jej rozwój. Na pierwszym etapie stosuje się często bezszwowe pończochy kompresyjne z dzianiny okrągłej o klasie kompresji CCL2 lub CCL3. Jednak w większości przypadków eksperci zalecają materiały kompresyjne z dzianiny płaskiej. Najlepiej, by nosić pończochy codziennie, a przynajmniej trzy dni w tygodniu (także podczas uprawiania sportu). Lekarz lub specjalistyczny personel w sklepie z artykułami kompresyjnymi chętnie Ci doradzi. Pacjenci na drugim etapie stosują pończochy kompresyjne z dzianiny płaskiej (ze szwami). Na etapie 3 stosuje się kompleksową fizyczną terapię przeciwobrzękową, podobnie jak w przypadku limfodemii. Terapia rozpoczyna się w fazie 1, w której stosuje się manualny drenaż limfatyczny, po czym zakłada się opatrunek uciskowy. Następnie rozpoczyna się faza podtrzymania, w której stosuje się odzież kompresyjną. Tu także używa się produktów z dzianiny płaskiej. Zapewniają one optymalną stabilność nacisku, ponieważ materiał jest mniej elastyczny.

Inna metoda leczenia: liposukcja

Inna metoda leczenia jest liposukcja. Po tej procedurze w skórze może powstać obrzęk ciastowaty. Jednakże jego powstawaniu można w znacznym stopniu zapobiegać dzięki specjalnej odzieży kompresyjnej. Przed przeprowadzeniem zabiegu należy zasięgnąć porady lekarza.

Podsumowanie: jeśli twoje nogi, biodra i pośladki się powiększają, nie rozważaj wyłącznie diety. Zapytaj lekarza (lub flebologa), czy cierpisz na lipodemię. Jeśli tak, postępuj zgodnie z jego zaleceniami dotyczącymi leczenia i uprawiaj sport, ale zawsze z kompresją. Zadbaj o zdrową, zrównoważoną dietę. Dzięki temu będziesz zdrowy i sprawny – nawet z lipodemią.